Hoe dolfijnvriendelijk zijn de politieke partijen?

Onlangs hebben wij bij verschillende politieke partijen die op 15 maart meedoen aan de verkiezingen geïnformeerd naar hun standpunten op gebied van zeezoogdieren. We stuurden hen een aantal vragen in de vorm van stellingen die met voor of tegen konden worden beantwoord. De vragen gingen over de dolfijnenslachtingen in Taiji, de handel in dolfijnen en over dolfinaria. Naast het versturen van de vragenlijst hebben we ook de verkiezingsprogramma’s en de websites van de verschillende partijen bekeken en hoe partijen de afgelopen jaren in de Tweede Kamer hebben gestemd bij moties over verwante onderwerpen. Hieronder delen we graag de uitkomsten van ons onderzoek met je.

  1. Uitkomsten van de vragenlijst
  2. Uitkomsten verkiezingsprogramma’s
  3. Uitkomsten websites
  4. Stemgedrag bij moties
  5. Conclusie

 

1. Uitkomsten van de vragenlijst 1

Helaas hebben we moeten constateren dat van veel partijen weinig respons kwam op de vragenlijst. Alleen Artikel 1 en de Partij voor de Dieren gaven daadwerkelijk inhoudelijk reactie. GroenLinks, PVV en SGP lieten weten geen tijd te hebben voor het invullen van de korte vragenlijst. En een aantal partijen reageerden in het geheel niet. Omdat wij het belangrijk vinden, zullen we ook na 15 maart nog proberen om de antwoorden van de partijen te verkrijgen, zodat we duidelijkheid hebben over hun standpunten.

Hieronder alvast een voorlopig totaaloverzicht van de vragen en reacties:

Klik op de afbeelding voor groot formaat. De oranje vinkjes geven aan welke partijen positief zijn over de stelling. De klokjes geven aan dat ze wat hebben laten horen, maar geen tijd/prioriteit wilden geven aan beantwoording van de stellingen. Alleen de gevestigde partijen en/of de partijen die antwoordden zijn opgenomen in het overzicht.

Antwoorden:
De antwoorden van de partijen die inhoudelijk hebben gereageerd op onze vragenlijst kun je hier in zijn volledigheid terugzien:  antwoorden Artikel 1, antwoorden Partij voor de Dieren.

 

De partijen die lieten weten geen tijd te hebben voor de vragenlijst:
SGP, PVV en GroenLinks.

Groenlinks gaf aan dat ze geen tijd hadden, omdat ze wegens drukte tijdens de campagne ‘scherpe prioriteiten’ moesten stellen. PVV verwees ons voor antwoorden op onze vragen door naar hun verkiezingsprogramma (waarin helaas niets over het onderwerp staat vermeld) en televisiedebatten (waar het onderwerp bij ons weten nergens ter sprake is gekomen). SGP liet ons, tot slot, beknopt weten dat het hen niet lukt op alle stemwijzers te reageren.

Overigens kwam uit de dierenkieswijzer van de dierencoalitie 2 wel naar voren dat (naast Artikel 1 en Partij voor de Dieren die inhoudelijk op onze vragenlijst reageerden) ook GroenLinks vindt dat shows waarin wilde dieren zoals dolfijnen kunstjes moeten doen voor publieksvermaak niet toegestaan moeten blijven. Dit dan weer in tegenstelling tot 50PLUS, ChristenUnie, D66, Nieuwe Wegen, PvdA, PVV, SGP, SP en VVD.

 

De partijen die in het geheel niet reageerden:
50Plus, CDA, ChristenUnie, D66, DENK, Forum voor Democratie, Nieuwe Wegen, VNL, PvdA, SP en VVD. Alleen de autoreply was ons goed gezind bij de meeste van deze partijen.

Op de valreep reageerde de Piratenpartij nog wel, maar met de opmerking dat het zien van de vragenlijst hen deed vermoeden dat we specifieke plannen hadden waarvoor we bij hen steun zochten ‘aangezien veel partijen anders toch niet naar u luisteren’. Ze wilden het onderwerp overigens best agenderen, maar dan moesten we wel eerst even lid worden…

» Ga terug naar de inhoudsopgave.


 

2. Uitkomsten verkiezingsprogramma’s

Na het doornemen van alle verkiezingsprogramma’s blijkt dat alleen de Partij voor de Dieren 3 daarin concreet iets heeft opgenomen over dolfijnenjacht en zeezoogdieren in gevangenschap. De partij stelt in haar verkiezingsprogramma dat dieren er niet zijn voor het vermaak van mensen. Ze pleit voor sluiting van dolfinaria en aquaria waarbij zij de mogelijkheid openlaat dat sommige locaties zouden kunnen dienen als (tijdelijke) opvanglocatie voor gestrande of illegaal verhandelde zee(zoog)dieren. Daarnaast wil de partij het bestaande verbod op het gebruik van wilde dieren als publieksvermaak uitbreiden met o.a. zeezoogdieren. Tot slot spreekt de partij zich uit voor een jachtverbod op kleinere walvisachtigen, zodat ook dolfijnen niet meer mogen worden bejaagd en wil zij dat Nederland zich actief verzet tegen dolfijnenslachtigen zoals in Taiji, Japan.

In de verkiezingsprogramma’s van geen van de andere politieke partijen kwamen de onderwerpen dolfijnenjacht- en handel, zeezoogdieren in gevangenschap of dolfinaria specifiek aan bod. Ook wordt in geen van de verdere verkiezingsprogramma’s bij de standpunten rondom dieren ingegaan op het gebruik van dieren voor vermaak in het algemeen. In de verkiezingsprogramma’s van CDA, PVV en de Piratenpartij konden we het woord ´dier´ zelfs in het geheel niet terugvinden. Van deze drie troffen we bij PVV en de Piratenpartij ook elders op hun website geen standpunten in relatie tot dieren aan.

» Ga terug naar de inhoudsopgave.


 

3. Uitkomsten websites

De zoekfunctie (voor zover aanwezig) op de websites van de verschillende partijen leverden op de door ons gebruikte sleutelwoorden 4 in de meeste gevallen weinig op.

Een zoekopdracht op de website van de ChristenUnie maakte wel duidelijk dat vertegenwoordigers van de partij het Dolfinarium de afgelopen jaren meermaals een bezoek waard vonden. 5 6 7

Bij de 50PLUS viel te lezen dat de partij in 2013 een oorkonde aan het Dolfinarium heeft uitgereikt. Wat daarbij opviel was dat de partij zich in haar 50PLUS-krant kritiekloos uitliet over ‘het grootste dolfijnentheater van ons continent’ waar je ‘al die dieren […] van heel dichtbij [kunt] bekijken en met sommige zelfs contact maken’8

» Ga terug naar de inhoudsopgave.


 

4. Stemgedrag bij moties

Gezien de teleurgestelde respons op de vragenlijst en geringe aandacht voor het onderwerp in de verkiezingsprogramma’s of op de websites van de politieke partijen valt vooralsnog het meeste wellicht af te lezen uit het stemgedrag in de Tweede Kamer.

In de tabel hieronder hebben we verwante moties op een rij gezet en daarbij het stemgedrag van de diverse politieke partijen in kaart gebracht.

MotieGestemd voorGestemd tegen
Motie Graus over chloorloze bassins (2016)SP, PVV, GroenLinks, PvdD, 50PlusVVD, PvdA, CDA, D66, ChristenUnie, SGP, GrKO, GrBvK (VNL), Houwers Klein Van Vliet
Motie Heerema en Van Dekken over het niet uitbreiden van het verbod [op deelname met wilde dieren aan circussen e.d.] naar andere diersoorten [zoals in dolfinaria] (2015)VVD, PvdA, ChristenUnie, SGP, GrKO, 50PLUS, Houwers, Van VlietSP, CDA, D66, PVV, GroenLinks, PvdD, GrBvK (VNL), Klein
Motie Ouwehand over steun voor de resolutie van Monaco ter bescherming van dolfijnen (2014)VVD, PvdA, SP, CDA, D66, PVV, ChristenUnie, GroenLinks, SGP, PvdD, 50PLUS, Van VlietGrBvK (VNL)
Motie Thieme over het beëindigen van de walvisjacht als harde randvoorwaarde in de onderhandelingen met Japan (2015)ChristenUnie, GroenLinks, PvdD, 50PlusVVD, PvdA, SP, CDA, PVV, D66, SGP, GrKO, GrBvK (VNL), Houwers Klein Van Vliet
Motie Ouwehand over beëindiging van de dolfijnenjacht Taiji (2013)PVV, 50PLUS, CDA, SGP, ChristenUnie, D66, GroenLinks, PvdA, SP, PvdDVVD
Motie Ouwehand over Europese maatregelen tegen dolfijnenslachtingen bij de Faeroër (2013)PvdA, PVV, SP, D66, ChristenUnie, GroenLinks, PvdD, 50PLUSVVD, CDA, SGP
Motie Ouwehand over terugplaatsen orka Morgan in natuurlijke omgeving (10-2011)PvdD, SPVVD, PvdA, PVV, CDA, GroenLinks, D66, ChristenUnie, SGP
Motie Ouwehand over plaatsing van orka Morgan in een natuurlijker omgeving (06-2011)PvdA, GroenLinks, PvdDVVD, PVV, CDA, SP, D66, ChristenUnie, SGP
Motie Ouwehand c.s. over een Europees import- en handelsverbod op wilde dolfijnen (2009)CU, D66, GL, PvdA, PvdD, SGP, SP, VVDCDA, PVV

N.B. In de Tweede Kamer vertolkt de fractie GrBvK het geluid van VNL (bron: website VNL). Zodoende daar steeds bij vermeld.

» Ga terug naar de inhoudsopgave.


 

Conclusie

We hopen jou met deze verzameling van informatie een bijdrage te hebben kunnen leveren bij het maken van een keuze tijdens de aanstaande verkiezingen. Na de verkiezingen zullen wij de balans verder opmaken zodra bekend is welke partijen de regering gaan vormen. Hier kunnen we onze campagnedoelen en -strategie dan op aanpassen.

 

 

 

De vragenlijst is een initiatief van Bite Back, Dierbewustleven, Dolphinmotion, Een DIER Een VRIEND, Free Morgan Foundation, Free Spirit, Sea First Foundation, Stop Dierenleed Nederland.